Ankara'daki 36. NATO Zirvesi'nde Rusya'nın tehdit olduğu vurgulandı. 50 milyar doları aşan savunma alımı ve yeni teknolojilere yatırım kararı alınırken, Ukrayna'ya 2026 için 70 milyar avroluk destek taahhüt edildi. İran'a nükleer uyarı yapıldı.
NATO Zirvesi Sonuç Bildirgesi Yayımlandı: 50 Milyar Dolarlık Savunma Hamlesi, Güçlü Avrupa ve Ukrayna'ya Dev Destek
Ankara'nın ev sahipliğinde düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, ittifakın gelecek yıllardaki güvenlik politikalarına yön verecek kritik kararlarla tamamlandı. Zirvenin ardından yayımlanan sonuç bildirgesinde ortak savunma, Avrupa'nın güvenliği, savunma sanayisinin güçlendirilmesi, Ukrayna'ya destek ve küresel tehditlere karşı ortak hareket etme iradesi ön plana çıktı.
Liderler, NATO'nun temelini oluşturan ortak savunma ilkesine bağlılıklarını bir kez daha vurgulayarak, "Birimize yapılacak saldırı hepimize yapılmış sayılır" ifadeleriyle Washington Antlaşması'nın 5. maddesine olan sarsılmaz bağlılıklarını yineledi.
Güçlü NATO, Güçlü Avrupa Mesajı
Sonuç bildirgesinde, NATO'nun yaklaşık 1 milyar vatandaşın güvenliğinin teminatı olduğuna dikkat çekilirken, İttifak'ın birlik ve dayanışmasının korunmasının en önemli önceliklerden biri olduğu belirtildi.
Liderler, "Daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa" hedefini ilan ederek Avrupa ülkelerinin savunma alanında daha fazla sorumluluk üstleneceğini duyurdu. Bildirgede Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın, ABD ile koordinasyon içerisinde NATO'nun savunma yükünü daha fazla paylaşacağı vurgulandı.
Rusya En Büyük Güvenlik Tehditlerinden Biri Olarak Tanımlandı
Bildirgede Rusya'nın Avrupa-Atlantik güvenliği ve istikrarına yönelik uzun vadeli tehdit oluşturmaya devam ettiği ifade edildi.
NATO üyeleri, Rusya'nın oluşturduğu risklere karşı caydırıcılığı artırmak amacıyla Lahey Savunma Taahhüdü'nü uygulamaya koyduklarını açıkladı.
Bu kapsamda Avrupa ülkeleri ve Kanada'nın yalnızca 2025 yılı içerisinde temel savunma ihtiyaçları için 139 milyar doların üzerinde ek yatırım yaptığı belirtildi. Bu yatırımların hem askeri kabiliyetleri artıracağı hem de NATO ülkelerinin savunma sanayisini güçlendireceği ifade edildi.
50 Milyar Doları Aşan Yeni Savunma Tedariki
Zirvenin en dikkat çeken kararlarından biri ise savunma sanayisine yönelik dev yatırım paketi oldu.
NATO liderleri, 50 milyar doların üzerinde yeni savunma alımı gerçekleştirileceğini açıkladı.
Bu kapsamda;
Ortak savunma üretimi artırılacak.
Savunma sanayisinde teknoloji paylaşımı hızlandırılacak.
NATO ülkeleri arasındaki savunma ticaretindeki engeller kaldırılacak.
Ortak üretim kapasitesi genişletilecek.
İnovasyon ve yeni nesil savunma teknolojilerine yatırım yapılacak.
İttifak ayrıca savunma sanayisinde tedarik zincirlerinin güçlendirilmesi ve üretim kapasitesinin artırılması konusunda da ortak hareket etme kararı aldı.
Yapay Zekâ ve Yeni Nesil Savunma Sistemleri Ön Planda
Sonuç bildirgesinde yalnızca klasik askeri güç değil, geleceğin savaş teknolojileri de geniş yer buldu.
NATO liderleri;
Yapay zekâ destekli savunma sistemleri,
Siber güvenlik,
Uzay teknolojileri,
İnsansız hava, kara ve deniz sistemleri,
Entegre hava ve füze savunması,
Uzun menzilli hassas vuruş kabiliyetleri
gibi alanlarda ortak yatırımların hızlandırılacağını açıkladı.
Ayrıca müttefik ülkeler arasında ortak çalışabilecek yeni nesil "transatlantik savaş bulutu" altyapısının kurulacağı ve güçlü yapay zekâ modellerinin askeri planlamalarda kullanılacağı belirtildi.
Ukrayna'ya Destek Devam Edecek
Bildirgede Ukrayna'nın Avrupa güvenliği açısından kritik öneme sahip olduğu belirtilerek Kiev yönetimine verilen desteğin süreceği ifade edildi.
NATO üyeleri;
Ukrayna'nın egemenliğini,
Bağımsızlığını,
Toprak bütünlüğünü
desteklemeye devam edeceklerini yineledi.
Bu kapsamda müttefik ülkeler, 2026 yılı için 70 milyar avroluk askeri yardım, eğitim ve savunma ekipmanı desteği sağlayacaklarını açıkladı.
Ayrıca 2027 yılında da en az aynı seviyede yardımın sürdürülmesi yönünde siyasi irade ortaya konuldu.
Avrupa Birliği'nin Ukrayna Destek Kredisi mekanizması da bildirgede memnuniyetle karşılandı.
İran'a Nükleer Silah ve Hürmüz Mesajı
Bildirgede Orta Doğu'daki gelişmelere de yer verildi.
NATO liderleri, İran'ın hiçbir koşulda nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini vurguladı.
Ayrıca İran yönetimine, küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğüne tam olarak saygı göstermesi çağrısında bulunuldu.
Bildirgede hibrit tehditler, siber saldırılar, terörizm ve küresel güvenlik krizlerine karşı NATO'nun uyum sağlamayı sürdüreceği de kaydedildi.
Türkiye'ye Ev Sahipliği İçin Teşekkür
Sonuç bildirgesinin sonunda zirveye ev sahipliği yapan Türkiye'ye özel teşekkür edildi.
NATO liderleri, Ankara'da gerçekleştirilen organizasyon dolayısıyla Türkiye'nin misafirperverliğine teşekkür ederek, ittifakın geleceğine ilişkin iş birliğinin güçlenerek devam edeceğini belirtti.
Zirve, NATO'nun ortak savunma kapasitesini artırmaya yönelik tarihi kararlar, savunma sanayisinde milyarlarca dolarlık yeni yatırım planı ve Ukrayna'ya uzun vadeli destek taahhüdüyle sona ererken, yayımlanan sonuç bildirgesi önümüzdeki dönemde İttifak'ın güvenlik stratejisinin yol haritası olarak değerlendiriliyor.